۱۳۹۷ خرداد ۱۰, پنجشنبه

ذهن آدمی ایز عه بچ. —حکمت چینی


ذهن آدم آدم را گول می‌زند. آدم نمی‌تواند آسوده‌خاطر باشد از دست ذهنش. نمی‌تواند مطمئن باشد که خودش می‌داند دلیل کارهایش چیست، که چه چیزی افسارش را گرفته این‌ور و آن‌ور می‌برد. آدم فکر می‌کند یک فکر و خیال نامعقول و مریضی را گرفته با ناخن از گوشت دلش کشیده بیرون، بعد از چند وقت می‌بیند همان فکر و خیال، تغییرشکل‌داده و موذی‌تر، یک جای مخفی‌تری از وجودش نشسته و دارد راه می‌بردش. و معمولاً این‌طور است آدم وقتی این را می‌فهمد که آن ساخته‌ای که آن فکر و خیال علم کرده با ضربه واقعیت می‌ریزد و آوار می‌شود (که محک مریض بودن فکرها و تمایلات این است که کفاف دنیای واقعی را بدهند یا نه). بعد آدم عکس‌های قبل از واقعه را که نگاه می‌کند یک‌هو همان موجود موذی تغییرشکل‌داده را می‌بیند که یک گوشه تصویر لابلای هیاهوی جمعیت پنهان کرده خودش را، چهره‌اش تار و محو است —فوکوس دوربین جای دیگری است— اما از برق چشم‌هایش معلوم است که زل زده به دوربین، تنها کسی که دارد به دوربین نگاه می‌کند.

من آدم صادقی‌ام. به خودم کم دروغ می‌گویم. آن‌وقت‌ها هم که دارم کم‌محلی می‌کنم به واقعیت —از سر بی‌تقوایی، یا جوگیری یا هرچه— آن صدای واقع‌بینانه‌ای که توی دلم دارد می‌گوید «اما…» به سطح خیلی نزدیک است. اما پیش آمده که این‌جور بد خورده باشم از ذهن خودم. و فکرش را که می‌کنم می‌بینم آن وقت‌هایی که این‌طور فریب ذهنم را خورده‌ام همه‌شان به معنا مربوط بوده‌اند. به این که خواسته باشم معنایی را پیدا کنم برای زندگی‌ام، هویتی را پیدا کنم برای خودم، طرحی را بریزم که نقش زندگی‌ام بشود. چرا این‌طور است؟ چرا در این‌جور موارد این‌طور احمق می‌شوم، اینقدر ناحساس می‌شوم به دروغ‌گویی به خودم؟ به نظرم چون معنا اساساً دروغ است. معنا لباسی است که به واقعیت می‌پوشانیم تا با تن عریانش مواجه نشویم. به معنایی راضی شدن تسلیم کردن هوشیاری است، دست شستن از زیرکی و رندی است. عنان مطلقاً به معنایی سپردن به آغوش کشیدن امنیت خوش‌دلانه و ساده‌دلانه است… ایرادی هم ندارد البته. باید کرد این کار را. باید این چند روز زندگی را سر کرد جوری. منتها من انگار نمی‌دانم آن موقعی که دارم فتیله صداقت را پایین می‌کشم کجا باید دست نگه دارم.

۱۳۹۷ خرداد ۸, سه‌شنبه

مثال، از گیر کردن ذهن در هیچ‌چیز

مثلاً یک‌وقتی توی یکی از کامنت‌های فیس‌بوک صادچه در جواب یک کسی گفته بود «گویا بله»، بدون آن که آن فاصله وسط را بگذارد. آن طرف کامنت گذاشته بود که خوانده است «گویابْله». بعد گویابله یک‌هو کسی شد توی فکر من. رفتم نوشتمش:


گویابْله تن چالاک و سیاهش را کش داد و دراز کشید روی شن طلایی رنگ. باز آمده بود توی این تکه دایره‌ای عجیب جنگل که خاکش یک‌هو شنی بود آن وسط و هیچ درختی نداشت. گذاشت آفتاب پهن شود روی تمام بدنش. منگی پخش شد، از دماغش گذاشت و تا شکمش رفت. ذرات منگی که دانه دانه تا همه جای تنش رفتند و سرجایشان آرام گرفتند، بلند شد و راست نشست. دماغش را چین داد، صورتش را مالید و چشم‌هایش را باز کرد. گفت «سلام».
درخت سر تا پایش را برانداز کرد. «سلام». خوش‌خلق نبود.
گویابله دست‌هایش را باز کرد. دست‌هایش را کشید و با یک حرکت ناگهانی – انگار که می‌خواست هوا را بغل کند - جمعشان کرد. هوا جاخالی داد. روباهی که از حاشیه جنگل می‌گذشت، یک لحظه ایستاد، چشم‌هایش را ریز کرد و از دور گویابله را وارسی کرد. با خودش گفت «تنش باید نرم باشد». دمش را رقصاند، بعد سریع دور شد و رفت. گویابله بی‌دلیل خندید. حس می‌کرد بدنش زیر پوست گرم‌شده‌اش خنک است.
درخت گفت «کسی نیامد دنبالت؟»
گویابله کَمَکی یکه خورد، یک ابرویش را انداخت بالا و درخت را نگاه کرد. فهمید کج‌خلق است.
«نه هنوز.» … «می‌آیند. یک‌وقتی می‌آیند.»
«شاید هم نیایند. اگر می‌خواستندت اصلاً ولت نمی‌کردند از اول.» ... «شاید هم مرده باشند.» واقعاً بدخلق بود که این‌قدر بدجنس شده بود. گویابله ترجیح داد ساکت باشد.
«باید از باد بپرسی. شاید هم بذرت را باد آورده باشد.»
«من آدمم.»
«خب؟» قانع نشده بود.
«آدم‌ها بذر ندارند!»
«همه چیز بذر دارد.»
«آدم‌ها ندارند. همین‌جور هستند. از اولش آدمند.»
«هوم...» نمی‌فهمید.
«بذرهایشان توی دلشان است. بعد که آدم درسته شدند می‌آیند بیرون.»
«آها» این شده بود یک چیزی. «یعنی توی دلشان خالی است؟» خودش یک کرم داشت توی تنش. یک لانه‌ای هم بود که الآن خالی بود. آه! آن لانه خالی!
«شاید... لابد...» به خودش فکر کرد. به خودش فکر کرد و خالی بزرگی که همیشه همراهش داشت. ولی این فرق می‌کرد. بعد هم فکرش آمد سمت این تکه خالی جنگل. توی هر خالی‌ای می‌شد بذری کاشت؟ «نمی‌دانم... شاید هم تنشان جا باز می‌کند برای بذر».
نگاهش را گرداند روی قد بلند درخت. به نظرش رسید الآن کمتر بداخلاق است. «طوطی کو؟»
درخت دوباره سگرمه‌هایش را کرد توی هم. «نمی‌دانم. همین دوروبرها لابد. رفته.»
«دعوایتان شده باز؟»
درخت شاخه بالا انداخت.
گویابله با خودش فکر کرد «حسود است».
درخت جواب فکرش را داد «من حسادت نمی‌کنم.»
«این که او می‌تواند برود دلیل خوبی‌اش نیست. خب تو هم می‌توانی بایستی.»
درخت با نوک یکی از ریشه‌های بیرون زده‌اش زمین را خراش داد. لب برچید و هیچی نگفت.
«طوطی‌ها پرواز می‌کنند، درخت‌ها می‌ایستند. همین است که هست.»
درخت رویش را کرد آن‌ور. خوشش نمی‌آمد گوش کند. گویابله هم چیزی نگفت. فکرش گیر کرده بود توی خالی و بذر.
«می‌خواهی از باد بپرسم برایت؟»
«چی؟» رشته فکرش پاره شده بود. «چی را بپرسی؟»
«که بذرت مال کجاست؟»
«ها.» شانه بالا انداخت. «نه... خودم اگر خواستم می‌پرسم.» حالا او رویش را کرد آن‌طرف. توی هوا نقطه سیاهی بود که نزدیک می‌شد. «برگشت.»
درخت تند پرسید «کی؟!»
«طوطی. طوطی برگشت.»
درخت هیچی نگفت. شاخه‌های بالایش لرزید. اما خودش تکان نخورد. به روی خودش نیاورد. طوطی آمد نشست روی شاخه‌اش. او هم چیزی نگفت. پنجه‌هایش را دور شاخه هی باز و بسته کرد. بعد سر برد پرهایش را مرتب کرد.
گویابله حس کرد مزاحم است، بلند شد و رفت.
با خودش فکر کرد «امروز آب‌تنی می‌کنم».

پیری، عشق و رقاص مرده

دلم برای نوشتن همین‌جوری تنگ شده. نوشتن الکی. نوشتن از این که روز آدم چه‌جوری گذشته، یا نوشتن از یک حسی که آدم دارد، یا یک فکر جالب به‌دردنخوری که آدم کرده، یک چیزی که قشنگ است، اما هیچ فایده‌ای ندارد. نوشتن از سر نوشتن، نه به خاطر این که آدم می‌خواهد افاضه حکمتی بکند، یا تحلیلی را بنویسد، چه تحلیل خود و احوالات خود، چه تحلیل یک واقعه و مفهوم و پدیده. نوشته‌هایی که وبلاگ قدیمم و فیسبوکم —آن‌وقت‌ها که هنوز عضوش بودم— ازشان پر بود.
نمی‌دانم هیچ‌وقت دیگر بتوانم آن‌جور بنویسم یا نه. آن‌جور نوشتن یک صبوری و فراغت و بازیگوشی ذهنی‌ای می‌خواهد که ندارم دیگر. الآن‌ها یا ذهنم خیلی شتاب‌زده و سرشلوغ است، یا خیلی رخوتناک و تنبل. آن حد وسط را که لازمه آن‌جور نوشتن، آن‌جور روایت کردن، آن‌جور ایستادن و نگاه فکر را دنبال هر چیز جالبی کشاندن است از دست داده‌ام. اما این دلیل اصلی‌اش نیست که نمی‌توانم. دلیل اصلی‌اش، این است که، رقاص درونم مرده.
یک میلی هست توی آدم‌ها… میل دیده شدن و تحسین شدن، میل بازی کردن، نه به خاطر آن که بازی جالب است و کیف دارد، که صرفاً به خاطر عضوی از بازی بودن، به عنوان بازیکن دیده شدن و تأیید گرفتن… این آن میلی است که من اسمش را گذاشته‌ام رقاصی. همان میلی که جور ناب و خالصش را آدم در بچه‌ها می‌بیند آن‌وقتی که آن جوک‌های کذایی‌شان را می‌گویند. جوک‌هایی که هیچ خنده‌دار نیستند، اصلاً معلوم نیست چرا اسمشان جوک است، جز این که این بچه هم دلش خواسته «جوک بگوید». بچه‌ها البته عزیز و بامزه و خنگند و تماشای همان میل عریانشان هم جالب است، اما خوشبختانه به تدریج که بزرگ‌تر می‌شوند یاد می‌گیرند که باید چیزی هم اضافه کنند به آن میل، که باید جوک‌هایشان خنده‌دار باشد. این فقط به آن خاطر نیست که می‌خواهند واکنش بهتری به دست بیاورند، به این خاطر هم هست که تماشاگر جدیدی پیدا می‌کنند: خودشان تماشاگر خودشان می‌شوند؛ یاد می‌گیرند جوک‌هایی بگویند که خودشان را هم بخنداند، یاد می‌گیرند که رقصشان به چشم خودشان هم باید قشنگ بیاید. بهترین رقاص‌ها آن‌ها هستند که برای خودشان می‌رقصند، به شوق آن لذتی که از تماشاچی رقص قشنگ بودن حاصلشان می‌شود. این لذت البته همه کار نیست. اگر بود، نمی‌رقصیدند و فقط محو رقص دیگران می‌شدند. این رفت‌وآمد دائمی بین رقاص و تماشاچی است که رقص را ممکن می‌کند، رفت‌وآمدی که گاهی آن‌قدر متواتر می‌شود که این دو در هم ملغم می‌شوند: در هیچ لحظه‌ای نمی‌توان گفت کدام کدام است.
آدم بزرگ‌تر که می‌شود، رقصیدن فقط به شوق رقاصی، بازی کردن فقط به خاطر بازی بودن، جوک گفتن فقط به خاطر جوک گفتن، نوشتن فقط به خاطر نویسنده بودن سخت‌ترش می‌شود. نه فقط این، که تحملش برای دیدن آن میل عریان رقاصی آدم‌بزرگ‌ها هم کمتر می‌شود؛ چشم آدم می‌گردد دنبال قشنگی رقصشان. این روزها زیاد پیش می‌آید که وقتی پست‌های جدید توی اینوریدر را می‌بینم سرسری نگاهشان کنم و بگذرم. قبل‌ترها یک التزام بی‌دلیلی داشتم که همه نوشته‌های وبلاگ‌هایی را که دنبال می‌کنم حتماً بخوانم. الآن‌ها راحت‌تر بعضی نوشته‌ها را بدون واقعاً خواندن می‌بندم. بعضاً نوشته‌ها به نظرم فقط از سر «من هم می‌نویسم» می‌آیند، خیلی معلوم است که نویسنده‌شان فقط دارد می‌گوید من «همانم» که این‌ها را نوشته‌ام، که دارد هویت می‌گیرد از صرف حرف زدنش، که دارد «خود»ش «می‌شود» به واسطه نوشتن، همان‌طور که بچه‌ها گاهی حرف می‌زنند، خودشان را نشان می‌دهند، جوک می‌گویند که باشند.
حالا البته این‌ها که می‌نویسم از سر تحقیر نیست. کلاً حس می‌کنم مدیران بلاگر و وردپرس و بلاگفا و غیره مشغول امضا جمع کردن باشند که به من بگویند بالاغیرتاً تو وبلاگ خواندن را تعطیل کن عوض این که هی بخوانی و بیایی چشم و ابرو نازک کنی. ولی واقعاً قصدم اصلاً این نیست. من رقاص‌ها را دوست دارم. آن میل عریان رقاصی هم به نظرم چیز خوبی است. گفتم همان میل است که رقص را ممکن می‌کند. به نظرم این میل، مستمر که باشد، رقاص‌ها را می‌برد به سمت قشنگ‌تر رقصیدن. همین میل است که چشم و گوش آدم را باز می‌کند که چیزهای قشنگ نامرئی را شکار کند و بپروراندشان و عرضه‌شان کند، که هم ذهن رقاص را به قشنگی آموخته می‌کند هم عضلاتش را برای رقصیدن پرورده. فقط دارم می‌گویم کم‌کم چشم‌های سخت‌گیرتری پیدا کرده‌ام برای ارزش و قشنگی. همین است که خودم نوشتن برایم سخت‌تر شده. این، و البته ضعیف و ناتوان شدن آن میل خالص رقاصی‌ام. دیگر ذهنم بیخود و بی‌جهت نمی‌دود دنبال فکرها و خیال‌ها که ورزشان بدهد و به شکل قشنگی درشان بیاورد. دیگر ذهنم گیر یک هیچ‌چیز نمی‌شود و از قشنگی‌های خرده‌ریزی که می‌شود حول آن هیچ‌چیز لطیف جمع کرد ذوق نمی‌کند. غم‌انگیز است. نه فقط از آن جهت که آدم دیگر نمی‌رقصد، بلکه از آن جهت که آدم قشنگی‌ها را هم کمتر می‌بیند. به فکر عرضه بودن، به فکر تولید بودن —هرچند ناخودآگاه و خودکار— چشم آدم را برای شکار زیبایی‌ها هم تیزتر می‌کند. شاید کسانی هم هستند که صرف تماشاچی زیبایی بودن سر کیفشان می‌آورد. برای من لذت از زیبایی همیشه تا حدی ناشی از رابطه شخصی خودم با آن بوده، ناشی از قرابت با مؤلفش، فهمیدن آن که چرا من هم اگر بودم همان را تولید می‌کردم —یا بهتر— نمی‌توانستم به آن خوبی تولید کنم… این اگر نه همه، که بخش بزرگی از لذت من از زیبایی بوده. من از بچگی رقاص بوده‌ام آخر...

و آن رقاص، چند وقتی است که، دیگر، مرده است. چه شد که رقاصکم مرد؟ که فریادهایش در بالش بی‌صدا شد و دست و پایش کم‌کم از حرکت ایستاد؟… آه همیشه پای عشق در میان است.


پی‌نوشت: بهترین رقاص‌ها آن‌ها هستند که برای خودشان می‌رقصند؟ شاید نه. شاید بهترین رقاص‌ها آن‌ها باشند که از خود تکان خوردن، از خود مرتعش شدن لذت می‌برند. شاید. ولی بعید می‌دانم. گمانم افسانه رقاصی که با رقصش یکی می‌شود و در مستی رقصش بی‌خبر می‌شود دروغ باشد. راست باشد هم مواقع نادری رخ می‌دهد… نمی‌دانم… کلاً دارم چرت‌وپرت می‌گویم. نوشته‌ام پر از تناقض و ابهام است احتمالاً. و من توان بهتر، قشنگ‌تر، ارزشمندتر کردنش را ندارم. چون رقاص، آن رقاصک…

۱۳۹۷ خرداد ۱, سه‌شنبه

خوشحالم که خانه‌ام

سه چهار هفته پیش ایران بودم. اولین بار بود که بعد از اینجا آمدنم برمی‌گشتم. سفرم سر جمع با آن دو روزی که توی راه بودم دو هفته هم نشد. خیلی راغب نبودم که بروم راستش. اینجا سرم، شلوغ که نه، گرم بود و ایران هم چندان خبری نبود که ترغیبم کند به رفتن. من راستش چندان دلتنگ کسی نمی‌شوم. یعنی اصلاً نمی‌شوم. اصلاً دقیقاً نمی‌دانم دلتنگی که می‌گویند کدام حس است. بچه‌تر که بودم گاهی، خیلی بی‌خبر و بی‌ربط، حس دلتنگی و دل‌گرفتگی برای یک نفر بهم هجوم می‌آورد. ولی آن خیلی شدید و ناگهانی بود، و بعد هم مرتفع می‌شد. این دلتنگی که مردم می‌گویند انگار یک حال مدام، یک وضعیت است، که من نمی‌دانم چیست. اگر به کسی بگویم دلتنگش شده‌ام (که معمولاً در جواب اظهار دلتنگی دیگران است) احتمال قریب به یقین دارم دروغ می‌گویم. حالا دقیقاً دروغ که نه، دارم به یک تعریفی که توی ذهنم برای این کلمه قرارداد کرده‌ام ارجاع می‌دهم: که خیلی خوشحال خواهم شد اگر طرف را ببینم، و این یکی را معمولاً دروغ نمی‌گویم.
با وجود این که قبل رفتن چندان دلم به رفتن نمی‌کشید، اما بعد که رفتم خوشحال شدم که رفته‌ام. سر جمع خوب بود. خوشحال شدم از دیدن همه و محبتشان توی دلم تازه شد. چند تا خبر بد هم شنیدم البته. بهم خبر دادند که مادربزرگم دو سه ماهی است که مرده. مادر پدرم. خیلی پیر بود. ولی ازکارافتاده و زمین‌گیر نبود. برای خودش آهسته آهسته می‌رفت و می‌آمد. مثل این که یک بار خورده زمین و جاییش شکسته. بعد که داشته خوب می‌شده، یک بار سکته مغزی کرده و بعد از سکته مغزی دیگر سر پا نشده. انگار قدرت تکلمش را از دست داده و بعد از به هوش آمدن توی بیمارستان که خودش  وضعیتش را فهمیده خیلی روحیه‌اش را باخته. از خیلی قبل‌تر هم گوش‌هایش سنگین شده بود. این است که آن دو سه ماهی که بعد از سکته زنده بوده، خیلی نمی‌توانسته ارتباطی برقرار کند با کسی.
من حدس زده بودم که شاید مرده باشد. یک بار که زنگ زده بودم با مامان و بابام حرف بزنم راهی مسافرت شده بودند که بروند دیدنش. به من گفتند که حالش بد شده. بعد هم گفتند که بهتر شده و من باور کرده بودم. هر بار مخصوصاً حالش را پرسیده بودم که ببینم چه می‌گویند، و وقتی گفته بودند خوب است باور کرده بودم. یعنی خیلی ارادی ترجیح داده بودم باور کنم و خیلی فکر نکنم به احتمال آن‌وری‌اش. 
خیلی ناراحت شدم از مردنش. به هم نزدیک نبودیم. زندگی توی دو تا شهر و سالی دو سه بار همدیگر را دیدن، و وجود شصت، هفتاد نوه و نمی‌دانم چند تا نتیجه و نبیره و ندیده خیلی امکان نزدیکی نمی‌گذاشت، آن هم با آن فضای یک‌جورهایی رسمی‌ای که روابط آن فامیل دارد. ولی دوستش داشتم. خیلی خیلی مهربان بود. اصلاً نمی‌توانم تصور کنم که هیچ‌وقت به کسی اخم‌وتخمی کرده باشد یا حرف ناخوشایندی راجع به کسی از دهانش درآمده باشد. من به خاطر این مهربانی و خوش‌قلبی‌اش، و تا حدی هم از لج جو مردسالارانه آن فامیل و آن ابهتی که همه‌شان برای شوهرش —که پدربزرگم باشد— قائل بودند، خیلی محبتش را داشتم.
چند روز اول که آنجا بودم بهم نگفتند که مرده. یعنی اصلاً هیچ‌وقت نگفتند. حتی وقتی که سوغاتی‌هایی که برایش آورده بودم را نشانشان می‌دادم. یک‌وقتی سر ناهار خبر مرگ شوهرخاله مامانم را بهم دادند. ظاهراً او هم سکته کرده بوده. کمی بعد از رفتن من. خیلی تعجب کردم. سر حال بود و اصلاً کسی فکر مردنش نبود. بعد که این را گفتند، من دوباره حال مادر —مادربزرگم را صدا می‌کردیم مادر— پرسیدم. بابایم یک چیزی گفت تو مایه‌های این که مادر هم راحت و خوب‌اند و من باز خواستم باور کنم. چند دقیقه بعدش که توی اتاق تنها نشسته بودم اما دیدم دیگر نمی‌شود باور کنم. رفتم از لابه‌لای بغض از مامانم پرسیدم «مادر مرده‌اند؟» و گفت آره.
نمی‌دانم چه فکری کردند که به من خبر ندادند، و اصلاً کی می‌خواستند بگویند. ولی چندان هم ناراحت نشدم که نگفتند. راستش من را مردن آدم‌ها چندان تکان نمی‌دهد. زیادی به واقعیت زندگی و این که همه می‌میرند فکر کرده‌ام و ارتباط بین آن حقیقت کلی و موارد جزئی‌اش برایم چندان ارتباط بعیدی نیست. به جز البته در مورد مرگ پدربزرگم، بابای مامانم، که مرگش هنوز هم برایم یک واقعیت انتزاعی دوری است که هر بار واقعاً-اتفاق‌-افتادگی‌اش از نو متعجبم می‌کند و هر از گاهی بی‌ربط و بی‌گدار به گریه‌ام می‌اندازد. به جز او، اگر مرگ کسی توی روابطم تأثیر چندانی نداشته باشد چندان حالم را عوض نمی‌کند. به نظرم خوب بود که نگفتند چون واقعاً تغییری توی حال من ایجاد نمی‌کرد: من عزاداری به سبک خودم را خواهم کرد؛ این که هر از گاهی یک هو یادش بیفتم و اشک به چشمم بیاید، کمی بهش فکر بکنم و بعد حواسم پرت چیز دیگری شود. اگر گفته بودند، فقط آن موقعی که راهی رفتن بودم و آن دیدارهای اولی که باهاشان می‌داشتم معذب می‌شدند. درست نمی‌دانستم چه حسی باید نشان بدهم و اذیت می‌شدم. من دوست ندارم نشانه‌های احساسات واقعی بروز بدهم در برخوردم با خانواده. احساسات سرسری و بوس و بغل چرا، اما احساسات واقعی‌ام را نه. چندان هم البته جلوی خودم را نمی‌گیرم، اگر گریه‌ام بگیرد گریه‌ام را نمی‌خورم. ولی سعی می‌کنم گریه‌ام نگیرد. یعنی خودبخود توی یک مود مصنوعی‌ای قرار می‌گیرم که احساسات واقعی‌ام چندان برانگیخته نمی‌شوند، مگر موارد این‌جوری. 
یک بار آن اواخر که آنجا بودم، دایی‌ کوچکه‌ام جلوی جمع پرسید که آیا از مردن شوهرخاله مادرم ناراحت شده‌ام. یک کمی با وحشت نگاهش کردم. تعجب آمیخته به وحشت از این کاری که دارد می‌کند. تنها واکنشی که به ذهنم رسید که نشان بدهم این بود که سری تکان بدهم که معلوم است. بعدش اضافه کرد که «مادرت هم که مردند…» و من دیگر اشک‌هایم راه افتاد. زنش گمانم زیر لبی دعوایش کرد که این چه کاری بوده که کرده، ولی من می‌فهمم چرا. یک بار هم، در اوج عزای پدربزرگم، آن یکی دایی‌ام ازم پرسیده بود که آیا من هم می‌فهمم پدربزرگم مرده یا نه. فکر می‌کنم به چشم آن‌‌ها من جانور غریبی می‌رسم. یک موجودی که سر و چشمش معلوم نیست کدام است، اصلاً معلوم نیست موجود زنده است یا نه، و آدم سیخونکی بهش می‌زند که ببیند تکان می‌خورد یا نه. بهشان حق می‌دهم… نه حق نمی‌دهم، به نظرم بی‌شرف و سنگدلند، اما می‌فهم چرا باید این‌طور باشند نسبت به من. از بعد از افسردگی‌های دوران نوجوانی‌ام، خیلی وقت است که نگذاشته‌ام هیچ تکه واقعی‌ای از من پیششان درز کند (حالا بماند که خودم هم چندان دستم به تکه‌های واقعی خودم نمی‌رسد). اصلاً نمی‌دانم از من چقدر می‌دانند. فقط از اتفاقات جامد زندگی‌ام خبردار می‌شوند. از اصفهان رفتنم فهمیدند که زده‌ام به فلسفه، دم آمدنم اینجا فهمیدند که می‌خواهم از ایران بروم، یک ازدواج خیلی معمولی ازم دیده‌اند (و اصلاً نمی‌دانم اینقدر من را می‌شناسند که بدانند ازدواج خیلی معمولی برای من چیز غریبی است) و بعدتر یک طلاق عجیب بدون توضیح کافی…
شاید هم این بخشی از ماجراست البته، بخشی از توضیح برخوردهایشان با من. بخشیش هم شاید این است که من بالاخره یک کسی هستم که توی وبلاگش می‌نویسد اصلاً نمی‌داند دلتنگی یعنی چه. گاهی از دریچه چشم دیگران که خودم را نگاه می‌کنم به نظر موجود عجیبی می‌رسم. بعد از دریچه چشم خودم به خودم نگاه می‌کنم و می‌گویم کجایش را دیده‌اند…